Cúinne na teicneolaíochta: ag foghlaim agus ag cleachtadh na Gaeilge ar líne.

This post contains an overview of some online Irish dictionaries as well as a word to the wise regarding the pitfalls of using Google Translate!

An tIdirlíon: cara nó namhaid na dea-Ghaeilge?

Beidh mé leabhar tábla!

Le blianta beaga anuas, tá teacht againn ar eolas le clic nó dhó luiche a bhuíochas le Google. Is iontach an áis í. Má bhíonn fíric uainn beidh an freagra ag Google! Cloistear an frása ‘Déan Googláil air’ go minic ach cé chomh héifeachtach is atá Google nó Google Translate mar áis nuair atá focal nó frása uainn i dteanga eile? Féach ar na samplaí seo:

I will book a table.                          Beidh mé leabhar tábla.

I had one class left.                         Bhí mé rang amháin fágtha.

Tá ceist agam ort anois – an aistriúchán maith é seo? Nó an mbeifeá in ann Gaeilge níos cruinne a chur ar na habairtí sin dá n-úsáidfeá do chuid Gaeilge féin agus an foclóir? Cinnte, bheifeá! Ní foclóir é Google Translate agus ní thuigeann an t-inneall seo rud atá an-tábhachtach ar fad don chumarsáid idir daoine – an comhthéacs.

Má bhaineann tú úsáid chliste as na foclóirí atá ar fáil ar líne, cabhróidh siad go mór leat agus tú ag scríobh nó ag aistriú nó ag iarraidh teacht ar fhocail nach bhfuil ar eolas agat. Is iontach iad na háiseanna atá ar fáil. Cruthaíodh iad ar mhaithe libhse –foghlaimeoirí agus úsáideoirí na teanga.

Tá éileamh níos mó ar fhoclóirí ar líne na laethanta seo. Bíonn teacht againn orthu ar ár bhfóin, ar ár dtaibléid agus ar ár ríomhairí. Tá cúpla foclóir ar líne luaite thíos mar aon le beagáinín eolais mar gheall orthu. Le cúnamh Dé, cabhróidh na háiseanna seo leat feabhas a chur ar do chur chuige foghlama:

  1. www.focal.ie

Is é seo an Bunachar Náisiúnta Téarmaíochta don Ghaeilge, arna fhorbairt ag Fiontar, DCU i gcomhar leis an gCoiste Téarmaíochta, Foras na Gaeilge. Ceann de na buntáistí a bhaineann leis an suíomh seo ná déantar nuashonrú air go minic. Faightear téarmaí nua-aimseartha agus teicniúla ann. Faightear téarmaí gaolmhara ann freisin. Tugtar sonraí gramadaí chomh maith. Nuair a dhéantar cuardach ar fhocal faightear freagra cosúil leis an gceann seo,

Cad ias brí leis an eolas ar fad? Féach ar an mbriseadh síos seo:

Br = Is briathar é.

Fir = Is focal firinscneach é.

1 = Tá an focal sa chéad díochlaonadh.

gu= an leagan den fhocal sa ginideach uatha

ai = an leagan den fhocal san ainmneach iolra

gi = an leagan den fhocal sa ginideach iolra.

Leis an eolas sin beidh tú in ann an focal a chur in abairt go cruinn agus i gceart. Beidh tuiscint agat ar an gcomhthéacs agus ar na rialacha gramadaí.

  1. www.focloir.ie

Is é seo Foclóir Nua Béarla-Gaeilge Fhoras na Gaeilge. Tá an foclóir á fhoilsiú ar bhonn céimnithe agus ní bheidh iomlán an ábhair ar líne go deireadh 2015. Is foclóir an-áisiúil é an foclóir seo mar ní hamháin go bhfaightear an téarma cuí ach faightear é i gcomhthéacsanna difriúla sa caint agus sa litríocht. Tá eolas gramadaí agus comhaid fuaime ag dul leis an ábhar Gaeilge san fhoclóir chomh maith. Mar sin, faightear an bhrí cheart, an fhoghraíocht cheart sna canúintí ar fad, an comhthéacs ceart agus na sonraí gramadaí is riachtanaí. Beidh tú in ann Beidh mé leabhar tábla a sheachaint! Is iomaí buntáistí a bhaineann leis an bhfoclóir seo agus anseo tá sampla den saghas torthaidh a fhaightear nuair a dhéantar cuardach.

  1. www.potafocal.com

Bailiúchán foclóirí agus gluaiseanna Gaeilge é Pota Focal a cuireadh le chéile as foinsí éagsúla. Má dhéantar cuardach ar fhocal faightear an t-eolas tábhachtach céanna a fhaightear i bhfoclóir – an leagan Gaeilge den fhocal agus na sonraí gramadaí a théann leis an bhfocal. Mar shampla, inscne an ainmfhocail, an uimhir iolra den ainmfhocal agus an t-ainmfhocal sa Tuiseal Ginideach. Ach an buntáiste suntasach atá ag Potafocal ná go bhfaightear gluais le gach cuardach a dhéantar. Feictear an focal i gcomhthéacs reatha i dtéacsanna áirithe atá ar fáil ar líne, rud a chuireann go mór leis an toise foghlama atá ag Potafocal. Ní hamháin go ligeann sé duit an comhthéacs ceart a aimsiú agus bíonn tú in ann an leagan sin den fhocal a fheiceáil beo i dtéacs, rud a chuireann go mór le tuiscint, sealbhú agus saibhreas teanga.

Tar éis duit súil a chaitheamh ar na samplaí thuas, tá súil agam go dtuigeann tú go mb’fhéidir gurbh fhearr duit brath ar an méid Gaeilge atá agat cheana féin (agus cabhair a fháil ar na suíomhanna thuas ar ndóigh) ná dul i muinín Google Translate. Nach fearr i bhfad Tá rud nua foghlamtha agam (Potafocal) ná Mé a fhoghlaim rud éigin nua (Google Translate)?!

Gluais

clic nó dhó luiche – a click or two of the mouse

toise foghlama – learning dimension

dul i muinín – depend on

Advertisements

Freagra

Líon amach do chuid faisnéise thíos nó cliceáil ar dheilbhín le logáil isteach:

Lógó WordPress.com

Is le do chuntas WordPress.com atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Pictiúr Google+

Is le do chuntas Google+ atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Peictiúr Twitter

Is le do chuntas Twitter atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

Pictiúr Facebook

Is le do chuntas Facebook atá tú ag freagairt. Logáil Amach /  Athrú )

w

Ceangal le %s